Македонија се соочува со тивко, но деструктивно исчезнување на сточарството. За само две децении, државата изгуби повеќе од половина од својот фонд на овци и живина, говедарството е во сериозен пад, а коњите речиси исчезнаа од македонските ниви и планини. Експертите предупредуваат дека доколку не се преземат итни системски реформи, земјата ќе стане целосно зависна од увоз на месо и млеко.
Според последната анализа на податоците, најголем удар претрпе овчарството. Ако во 2004 година во државата паселе над 1,4 милиони овци, денес таа бројка е падната на скромни 517.128 грла – пад од фрапантни 59%. Ова директно влијае врз извозот на македонското јагне и производството на традиционалното овчо сирење.
Слична е судбината и на живинарството, каде фондот е намален за 57,6%, главно поради високите трошоци за енергија и силната конкуренција од евтин увоз.
| Категорија | Промена (2000-2024) | Состојба |
| Коњи | -86,2% | Пред исчезнување |
| Овци | -58,7% | Структурна криза |
| Живина | -57,6% | Преполовено производство |
| Говеда | -45,7% | Намалена млечна база |
| Кози | +24,1% | Стабилен раст |
| Пчели | +319,9% | Енормен скок |
Постојат три клучни причини за таквата состојба:
- Младите ги напуштаат селата, а старите сточари немаат кој да ги наследи.
- Ниските откупни цени на млекото и месото во споредба со високите цени на сточната храна ги тераат фармерите да ги затвораат шталите.
- Недоволната модернизација ги прави домашните фарми неконкурентни на европскиот пазар.
Заклучокот на стручната јавност е јасен: Македонија се наоѓа во длабока структурна криза. Без долгорочна стратегија, инвестиции во преработувачки капацитети и сериозна поддршка за сточарите, традиционалните македонски производи ќе станат минато, а трговскиот дефицит во агросекторот ќе продолжи да расте.
Извор:
– Веб страната на земјоделие мк
