Во 20:17 часот по универзално време на 20 јули 1969 година, лунарниот модул „Игл” (Eagle) се приземјил во областа позната како Море на спокојството (Sea of Tranquility) на површината на Месечината. На бродот биле астронаутите Нил Армстронг и Баз Олдрин, додека нивниот колега Мајкл Колинс останал во орбита во командниот модул „Колумбија”, чекајќи го нивното враќање.
Неколку часа подоцна, во 02:56 часот по УТЦ на 21 јули (сепак сè уште 20 јули по американско источно време), Армстронг станал прв човек што зачекорил на друго небесно тело, изговарајќи ги легендарните зборови: „Ова е мал чекор за човекот, но огромен скок за човештвото.”
Драмата зад совршениот момент
Она што е помалку познато е дека самото слетување речиси пропаднало. Само неколку минути пред контактот со површината, компјутерот на лунарниот модул почнал да емитува предупредувачки аларми (познати како грешки „1202″ и „1203″) поради преоптовареност со податоци — ситуација која во контролниот центар во Хјустон предизвикала моменти на вистинска паника, пред инженерите брзо да одлучат дека мисијата може безбедно да продолжи.
Дополнителна драма: местото на слетување, првично планирано од компјутерот, се покажало осеано со карпи и кратери. Армстронг морал рачно да го преземе управувањето и да го пилотира модулот кон побезбедна локација — со само околу 25 секунди резервно гориво преостанато пред задолжителното прекинување на мисијата.
Патот до тој момент
Мисијата ,,Аполо 11″ била остварување на ветувањето кое американскиот претседател Џон Ф. Кенеди јавно го дал во 1961 година — дека Америка ќе испрати човек на Месечината „пред крајот на оваа деценија.” Ветувањето дошло среде вжештена трка со Советскиот Сојуз за вселенска надмоќ, во времето кога Советите веќе го имале првиот вселенски лет со Јуриј Гагарин (1961) и првиот излез во отворен вселенски простор.
Порака оставена за идните генерации
На површината на Месечината, астронаутите оставиле метална плоча со натпис: „Тука луѓе од планетата Земја првпат стапнаа на Месечината. Јули 1969 г. н.е. Дојдовме во мир, во името на целото човештво.”
Оставиле и американско знаме, научни инструменти и собрале околу 21,5 кг месечеви карпи и примероци од почва, донесени назад на Земјата за понатамошни истражувања.
Се проценува дека околу 600 милиони луѓе низ целиот свет го следеле настанот во живо преку телевизија — во тоа време, најголемата телевизиска публика во историјата.
Зошто е ова важно
Слетувањето на Месечината останува еден од ретките моменти во човечката историја кога буквално целото човештво, без разлика на нација, јазик или политички систем, го следело истиот настан во исто време, обединето од чувството дека сведочат на нешто што ги надминува сите наши секојдневни разлики.
Пред 56 години, човештвото докажа дека дури и најневозможните соништа стануваат остварливи со доволно знаење, храброст и упорност.
Фотографии: Отпечаток од чизмата на Баз Олдрин на Месечината; Баз Олдрин на Месечината направена од Нил Армстронг; Плочата оставена на Месечината- NASA, Public Domain, преку Wikimedia Commons
Извори:
NASA — “Apollo 11 Mission Overview” (nasa.gov)
Wikipedia — “Apollo 11”
Smithsonian National Air and Space Museum — Apollo 11 архивски материјали
